Streetwise- worldwise SDG’s in de Lerarenopleiding

Hoe kan je de SDG’s aan bod laten komen in de lerarenopleiding? Streetwise/Worldwise is het project van Thomas More Turnhout dat studenten 1BaLO uitdaagt om actief rond de SDG’s aan de slag te gaan, zowel individueel als in groep in het straatbeeld van Turnhout.

Docente Ann Marie Van Meerbeeck licht toe.

“De challenge bestaat uit 2 delen. Tijdens de leerstraat bedachten en organiseerden studenten een krachtige actie op een bepaalde dag zoveel mogelijk mensen de ‘leerstraat’, in dit geval een winkelstraat in Turnhout, te sensibiliseren rond de SDG’s.

Ze moesten rekening houden met een aantal criteria:

  • Benoem de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s).
  • Schets het belang van de SDG’s lokaal en mondiaal, gestaafd door relevante en betrouwbare informatiebronnen.
  • Zet kritische en creatieve vaardigheden in om de SDG’s authentiek tot leven te brengen.

Het tweede deel van het project was een persoonlijke ‘poster’ rond een zelf gekozen SDG. Ook bij deze opdracht waren er een aantal criteria:

  • Je gaat in gesprek met anderen en benoemt hierbij eigen denkwegen en visie vanuit het thema wereldburgerschap.
  • Je hebt inzicht in jouw gevoelens en emoties m.b.t duurzaamheidsvraagstukken en kan deze betekenisvol uiten.
  • Je schetst jouw mening concreet en genuanceerd en onderbouwt jouw mening vanuit verschillende betrouwbare bronnen.
  • Je verwerkt op een heldere, overzichtelijke manier een persoonlijk initiatief rond een duurzaamheidsdoel in een poster.”

Op welke manier past de sessie SDG’s van Djapo in dit project?
“Djapo’s sessie bereidde de studenten inhoudelijk voor, door hen de SDG’s grondiger te leren kennen. Van daaruit konden ze vervolgens kiezen waarover hun actie voor de challenge zou gaan.”

Welke meerwaarde bood de sessie?
“Tijdens de opstart van de challenge werkten we met de ‘titels’ van de SDG’s zonder deze verder uit te diepen. De verdere duiding gebeurde door Djapo.”

Welke sessies/tools krijgen de studenten aangereikt om de actie voor te bereiden?
“In de Verbeke Foundation te Kemzeke startten we met een korte sessie om de blik te verruimen. Krachtige lokale en mondiale voorbeelden werden in kaart gebracht (netwerkanalyse) en er werd gezocht naar betrouwbare inspiratiebronnen rond de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen. Voorbeelden van Lokale helden boden extra inspiratie om de eigen actie/campagne krachtiger te maken en op een authentieke wijze over te kunnen brengen.”

Hoe worden de studenten geëvalueerd?
“De groepsopdracht, dus de projectfiche, gezamenlijke presentatie en uitvoering werden getoond en uitgevoerd in de Gasthuisstraat in Turnhout, een drukke winkelstraat. We evalueerden het werk van de studenten op basis van:

  • Link met SDG’s
    – Zijn de duurzaamheidsdoelstellingen (SDG’s) duidelijk in beeld gebracht?
    – Is de motivatie helder geschetst?
  •  Doelen sensibiliseren
    – Zijn de doelen concreet geformuleerd?
    – Worden de doelen bereikt?
  • Krachtige leeromgeving
    – Is de boodschap authentiek?
    – Zijn er voldoende elementen aanwezig om de actie krachtig maken?
    – Versterken de (didactische) materialen het overbrengen van de boodschap?
    – Is het proces van de bijsturingen chronologisch, puntsgewijs en duidelijk neergeschreven (Design Thinking)?

De individuele posters werden beoordeeld aan de hand van de vraag: ‘Welke van de 2 posters stimuleert mij het meest – via voldoende concrete informatie in een aantrekkelijke lay-out – om het voorgestelde duurzaamheidsdoel na te streven?’”

Studenten aan het woord

Robin Eyskens en Tim Coupé vertellen over hun ervaringen:

Voor welke SDG hebben jullie gekozen? Welke boodschap willen jullie geven?
Robin: Wij kozen voor Gendergelijkheid en stereotypen wegwerken. We wilden de mensen laten realiseren dat genderongelijkheid nog steeds dagelijks is.
Tim: SDG 12: Verantwoorde consumptie en productie. We willen de volgende boodschap geven: ‘Don’t waste because food can have a good taste.’ We willen de mensen laten inzien dat ze met voedsel dat minder goed oogt (appel met bruine plek) ze toch nog veel meer kunnen doen dan het in de vuilbak te gooien. Zo hopen we het probleem al wat aan te pakken bij de consument thuis.

Wat is je inhoudelijk bijgebleven van de sessie SDG’s van Djapo?
Robin: Dat er nog steeds veel werk aan de winkel is!
Tim: Dat er zoiets als SDG’s bestaat, zowel een heropfrissing als extra diepgang, dat  ze opgedeeld kunnen worden in 5 P’s (people, planet, prosperity, partnership, peace) en dat er voor deze doelstellingen al iets gelijkaardigs bestond, maar dat was minder algemeen. De vorige doelstellingen zijn niet gehaald.

Welke informatie van de SDG’s was nuttig om de actie voor te bereiden?
Robin: We vonden de website zeer interessant. Ook hebben we enkele wetenschappelijke artikels en de journalistiek site ‘vice’ gebruikt. Iets wat we zeker nooit gaan vergeten is de Bechdel-test.
Tim: Vooral de informatie over wat de SDG’s inhielden. De titel is vaak heel algemeen, maar er zijn nog meer onderverdelingen gemaakt per SDG. Doordat we dit wisten, konden we ons écht nog meer gaan toespitsen naar een bepaald aspect van die SDG. Wij hebben vooral rond SDG 12.3 gewerkt meer concreet het item ‘voedselverspilling bij consumenten’.

Hoe zijn jullie te werk gegaan?
Robin: Wij hebben mensen een totaal ander Turnhout laten voelen door een escape room te maken waarbij de bezoekers zeer genderongelijk en zeer stereotiep behandeld werden. Op deze manier achtte we de ogen op te trekken en met de neus op de feiten te drukken

Tim: We waren het al vrij snel over eens dat we iets rond afval wilden doen. Dit werd dan eerst heel ruim geïnterpreteerd. We kregen feedback in de aard van ‘Spits meer toe op één aspect, want nu gaan mensen niet weten wat ze nu juist moeten onthouden nadat ze bij jullie aankwamen.’ Uiteindelijk hebben we dit enkele keren moeten doen en zijn we dan tot ons concept gekozen. Dankzij de tips van de docenten hebben we ook enkele lokale handelaren erbij betrokken.

Welk inzicht, idee… in verband met de SDG’s of dit project zal je als toekomstige leerkracht meenemen?
Robin: Het maakt niet uit hoe wild je idee is, als je hard genoeg werkt dan kom je er zeker!
Tim: Dat we er met z’n allen iets aan moeten doen. Alle kleine beetjes helpen om de aarde te redden. Omdat we vooral rond voedsel gewerkt hebben neem ik wel mee dat je verder moet denken dan de vuilbak. Ik lette er op voorhand écht al wel op, maar dit is meer en meer geworden naarmate de challenge vorderde. We hebben elk een voedingsdagboek bijgehouden voor een week. Hierdoor kregen we een goed zicht over wat er verspild werd per huishouden. Ik raad het iedereen aan om het eens één keer te doen. Degenen die er voor open staan zullen gemakkelijk iets kunnen doen aan hun verspilling.

Bekijk ook:

Downloadbare lessen rond de SDG’s
Gelukkig 2030: workshop SDGs voor het lager onderwijs
Djapo in de lerarenopleiding
Djapo: wie we zijn en wat we doen