Achtergrondinformatie fairtradechocolade

Sinterklaas, Pasen, een verjaardagspartijtje, … Vele dagen in het jaar trakteren we onszelf en de anderen op een lekkernij. Vaak is dit chocolade: een hemels goedje dat door iedereen gesmaakt wordt! Maar waar komt die chocolade van? Aan de bomen groeit hij niet… Wel, chocolade wordt gemaakt in chocoladefabrieken.

Deze chocoladeverwerkende bedrijven kunnen pas op volle toeren draaien als de cacaoboeren uit het Zuiden cacaobonen oogsten en aan hen verkopen. Die bonen worden per schip naar het Noorden gebracht.

Grote chocolademerken maken veel winst met de verkoop van chocolade. Om die winst te realiseren en te maximaliseren nemen ze twee belangrijke maatregelen: ze houden de prijs van de afgewerkte chocolade zo hoog mogelijk en betalen zelf zo weinig mogelijk aan de cacaoboeren. De chocoladebedrijven kunnen zich dit permitteren omdat ze vaak een monopoliepositie bezitten op de chocolademarkt. Niet enkel in de chocoladesector is dit een probleem, ook daarbuiten. Wist je dat driekwart van de voeding in de wereld op de markt komt via minder dan vijfhonderd bedrijven[1]? Chocoladebedrijven buiten hun machtspositie dus uit, en de cacaoboeren zijn daar het grootste slachtoffer van.  De opkopers krijgen vrij spel om de aankoopprijs van de bonen te bepalen. Ze weten dat de boeren hun cacao toch nergens anders kwijt geraken.

Nochtans werken de cacaoboeren hard en veel, en lang niet onder de beste omstandigheden. Om te beginnen plukken de cacaoboeren hun bonen met de hand. De cacaovruchten lenen zich niet tot machinale bewerking. Deze noeste arbeid wordt verzet onder de brandende zon. Nadien worden de gedroogde cacaobonen gemeten, want enkel perfecte bonen zijn goed genoeg voor de opkopers. Dit is erg arbeidsintensief. Omdat de opkopers enkel perfecte bonen willen kopen, zijn de boeren verplicht om pesticiden te gebruiken. Maar het hen ontbreekt aan degelijke beschermkledij, met tal van gezondheidsklachten tot gevolg. De grond en het grondwater geraken vervuild en zo komt het hele dorp in contact met de sproeimiddelen. Als mensen ziek zijn, kunnen ze geen betaald ziekteverlof nemen. Niet werken betekent dus geen inkomen. De cacaoboeren hebben niet altijd genoeg geld om hun kinderen naar school te laten gaan. De kinderen worden soms ingezet als goedkope arbeidskracht op de plantage.

De arbeiders in de chocoladefabrieken in het Noorden zijn beter af. Ze werken in de fabriek en zijn zo beschermd tegen weeromstandigheden. Ze worden goed betaald voor hun werk en hebben recht op pauzes, betaald ziekteverlof en betaalde vakantiedagen. Bovendien krijgen ze beschermende kledij en extralegale voordelen. Strenge arbeidswetten zorgen ervoor dat de chocoladeverwerkende bedrijven hier hun boekje niet te buiten kunnen gaan.

Wat kunnen wij doen om de boeren in het Zuiden toch een beter leven te geven? Het antwoord vinden we bij fair trade. Fair trade heeft als doel om handel te drijven op zo’n manier dat de drie belangrijkste pijlers van duurzame ontwikkeling (People, Planet en Profit) in evenwicht blijven. Fair trade draagt zorg voor de economie, want het biedt de kans aan de cacaoboeren om hun oogst te verkopen aan een eerlijke prijs. Fair trade draagt ook zorg voor de mensen, door samenwerking tussen de cacaoboeren onderling te stimuleren en met een eerlijk loon beter leefomstandigheden te garanderen. Tenslotte draagt fair trade ook zorg van de natuur, door boeren bijvoorbeeld te stimuleren om zonder sproeimiddelen te werken. Door chocolade te kopen met een fairtradelogo kunnen we iedereen dus op een oprechte manier verwennen, of het nu gaat om Pasen, Sinterklaas, een verjaardag  of een andere reden tot feest!

[1] http://www.oxfamwereldwinkels.be/nl/analyse

Bronnen:
http://www.oxfamwereldwinkels.be/aanpak
http://www.java.eu/index/be-nl/162/
http://www.oxfamwereldwinkels.be/nl/analyse
http://oxfamfairtrade.be/cacaoketen1
http://www.oxfamfairtrade.be/cacaoketen12